قرآن کریم

توبه چیست ؟ حقیقت آن کدامست ؟ توبه واقعی چیست ؟ ( مباحث توبه شناسی )

.....................

گر کافر و گبر و بت پرستی بازآ
بازآ، بازآ هر آنچه هستی بازآ
این درگه ما در گه نومیدی نیست‎
صدبار اگر توبه شکستی بازآ
....................
رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمودند :
ألتوبة الّنصوح الندم علی الذنب : حین یفرط منک فتستغفر الله تعالی ثمّ لما تعود الیه ابداَ .
توبه نصوح ، پشیمانی از گناه است که وقتی گناه از تو سر زد از خدا آمرزش طلبی و دیگر هرگز مرتکب آن نشوی .
......................
راه های انگیزه بخشی برای توبه و بازگشت 1
1 – توجه به آیات قرآن کریم و احادیث حضرات معصومین علیهم السلام که جنبه انذاری و تهدید به عقاب و عذاب گنه کاران را دارد ، مانند :
قال رسول الله صلی الله علیه و آله :

« ما من یوم طلع فجره ولا لیلة غاب شفقها الا وملکان یتجاوبان (1) بأربعة أصوات :
فیقول أحدهما : یالیت هذا الخلق لم یخلقوا ،
فیقول الآخر : یالیتهم إذا خلقوا علموا لماذا خلقوا ،
فیقول الآخر : یالیتهم إذا یعلموا لماذا خلقوا عملوا بما علموا ،
فیقول الآخر : یالیتهم إذا لم یعملوا بما علموا تابوا ممّا عملوا ».
المحجة البیضاء : 7/93.
رسول خدا صلی الله علیه و آله فرمودند :
هیچ روزی نیست که سپیده دم آن طلوع کند و هیچ شبی نیست که شفق آن پنهان شود ، مگر آنکه دو فرشته در چهار مطلب با یکدیگر گفتگو می کنند :
یکی از آنان می گوید :ای کاش این مردم خلق نمی شدند !
پس دیگری می گوید : حال که خلق شده اند ، ای کاش می دانسنتد که به چه جهت خلق شده اند !
پس دیگری می گوید :حال که نمی دانند چرا خلق شده اند ، ای کاش به آن چه میدانند عمل می کردند !
پس دیگری می گوید : حال که به آنچه می دانند عمل نمی کنند ، ای کاش از فرو رفتن در آنچه که نمی دانند خودداری و پرهیز می نمودند ! .
و فی بعض الروایات :
تجالسوا فتذاکروآ علموا ، فیقول الآخر : یا لیتهم اذ لم یعملوا بما عملوا تابوا ممّا عملوا .
المحجة البیضاء : 7/93.
در روایت دیگری اینگونه آمده است :
ای کاش ( گنه کاران ) دور هم می نشستند و درباره آنچه که نمی دانند گفتگو می کردند !
پس دیگری می گوید : حال که به دانسته های خویش عمل نمی کنند ، ای کاش از اعمال خویش توبه می نمودند!
..............................
راه های انگیزه بخشی برای توبه و بازگشت 2
2 - شخص گنه کار می بایست باور داشته باشد که علاوه بر مجازات اخروی ، مکافات دنیوی نیز در انتظار اوست و چه عوارض بدی و چه بی توفیقی هایی که بر اثر گناه گریبانگیر گنه کاران نمی شود :
خدای متعال در این باره می فرماید :
وَ ما أَصابَکُمْ مِنْ مُصیبَةٍ فَبِما کَسَبَتْ أَیْدیکُمْ وَ یَعْفُوا عَنْ کَثیرٍ .( شوری30)
اگر شما را مصیبتى رسد، به خاطر کارهایى است که کرده‏اید. و خدا بسیارى از گناهان را عفو مى‏کند.

امام صادق سلام الله علیه در تفسیر آیه شریفه بالا به نقل از امیرمؤمنان علی سلام الله علیه فرمودند :
« لیس من التواء عرق ، و لا نکبة حجر ، و لا عثرة قدم و لا خدش عود الا بذنب » .
کافی جلد 2 صفحه 445
هیچ رگی نمی زند و هیچ سنگی به پای کسی آسیب نمی رساند و هیچ پایی نمی لغزد و هیچ چوبی به دستی خراش نمی اندازد ، مگر به علت گناه .

و یا روایتی دیگر از امام صادق سلام الله علیه که فرمودند :
« اما انه لیس من عرق یضرب و لا نکبة و لاصداع و لامرض الا بذنب و ذلک قول الله تعالی عزوجل فی کتابه : « وَ ما أَصابَکُمْ مِنْ مُصیبَةٍ فَبِما کَسَبَتْ أَیْدیکُمْ وَ یَعْفُوا عَنْ کَثیرٍ » ، و ما یعفو الله اکثر مما یؤاخذ به » .
کافی جلد 2 صفحه 269
هیچ رگی نمی زند و هیچ بدبختی رو نمی آورد و هیچ سر درد و مرضی ایجاد نمی شود مگر به علت گناه ؛ و چنین است سخن خدای عزّ و جلّ در کتاب خود : هر مصیبتی که به شما می رسد به علتّ آن چیزی است که دستهای شکا کسب کرده اند ؛ در حالیکه خدا خیلی از آن گناهان را بخشیده است .
بعد امام فرمودند :
گناهانی را که خدا از آنها در می گذرد ، بیشتر از گناهانی است که خداوند به علت آنها انسان را عذتب می کند .

« انّ الرّجل یذنب الذنب فیحرم صلاة اللیل و انّ العمل السیئ اسرع فی صاحبه من السّکین فی اللحم » .
کافی جلد 2 صفحه 272
تحقیقاَ فردی که گناه می کند ، پس ، از اقامه نماز شب محروم می گردد ، و همانا که سرعت اثر بد در انجام دهنده آن ، از تأثیر چاقو در گوشت بیشتر است
امام على (علیه السلام):

Click the image to open in full size.

التوبة ندم بالقلب واستغفار باللسان وترک بالجوارح واضمار اءن لایعود؛

توبه پشیمانى با دل است و آمرزش خواهى با زبان و ترک گناه در عمل و مصمم شدن بر تکرار نکردن آن .

Click the image to open in full size.

غررالحکم 2/126/2072.
..........................................

فوریت توبه

بدون شک، توبه امری است که باید فوری انجام شود . تا گناهی از انسان صادر شد، قبل از آن که آثار آن در قلبش ماندگار و محو آن غیر ممکن گردد، پشیمانی و توبه ضرورت دارد . قرآن کریم در این زمینه می فرماید:

«انما التوبة علی الله للذین یعملون السوء بجهالة ثم یتوبون من قریب ...» ; (6) خداوند توبه کسانی را می پذیرد که از روی نادانی عمل زشتی مرتکب شده و فوری توبه کنند ... .

6 . نساء/17

http://www.hawzah.net/Hawzah/Magazines/MagArt.aspx?MagazineNumberID=3676&id=20065

رابطه توبه و استغفار

در آیات فراوانی امر به «استغفار» و «توبه » شده است . توبه حقیقتی است قلبی که همان پشیمانی از گناه و عزم ترک آن می باشد و ظهور این توبه به طلب غفران و آمرزش می باشد .

حضرت علی ( علیه السلام) می فرماید: توبه پشیمانی قلب و استغفار با زبان است . (13)

13 . محمدی ری شهری، میزان الحکمة، ج 1، ص 541

........................

مطالبی درمورد توبه در

http://www.ghadeer.org/site/qasas/lib/tavab/tavvab02.htm

.......................

توبه نصوح

خداوند در آیه 7 سوره تحریم می فرماید: " «یا ایها الذین امنوا توبوا الی الله توبه نصوحا»؛ " ای اهل ایمان به سوی خدای متعال تائب شوید، توبه کنید، آنهم توبه نصوح. قبل از این آیه این آیه را ذکر کرد که در قیامت مردمی می خواهند عذر بجویند، اظهار ندامت و پشیمانی و بازگشت کنند، به آنها می گویند اینجا عذر نجویید که فایده پذیر نیست. یکدفعه حساب آخرت را رها می کند می آید «سراغ» دنیا: پس ای اهل ایمان قبل از آنکه در آنجا عذرخواهی کنید و عذرتان پذیرفته نشود، در جایی که عذر پذیرفته می شود عذر بخواهید، یعنی توبه کنید. آن اعتذار آخرت است این اعتذار دنیا، در خانه کشت اعتذار بجویید، در خانه عمل اعتذار بجویید نه در خانه جزا. در خانه جزا اعتذار فایده ندارد. فورا مساله توبه را مطرح می کند: "«یا ایها الذین امنوا توبوا الی الله توبه نصوحا»؛ " توبه کنید، از راه کج و انحرافی خودتان به سوی حق بازگشت کنید و به راه مستقیم خدا بازگردید ولی توبه تان توبه نصوح باشد.
در باب توبه چند مطلب است که باید عرض کنم. یکی اینکه مقصود از " توبه نصوح " چیست؟ در باب توبه نصوح بعضی گفته اند که " نصوح " نام مردی بوده است و گناهش این بوده که لباس زن می پوشیده، خودش را به صورت زن درمی آورده است و در حمام زنها می رفته و کیسه کش زنها بوده و بعد توبه کرده است. این سخن نه با روایات معتبری که در ذیل این آیه آمده جور درمی آید نه با تعبیر خود آیه، چون اگر نصوح اسم انسان می بود از نظر قواعد عربی باید می فرمود: " یا ایها الذین امنوا توبوا الی الله توبه نصوح " توبه کنید مانند توبه نصوح، «نصوح را به توبه» اضافه می کرد، مضاف و مضاف الیه می آورد، در صورتی که نصوح را به صورت صفت آورده، یعنی توبه ای که نصوح باشد، نه توبه ای مانند توبه انسانی که اسمش نصوح بوده است.

توبه نصوح
پس مقصود از توبه نصوح چیست؟ نصوح از ماده " نصح " است. نصح یعنی خیرخواهی خالصانه. ناصح را که ناصح می گویند به اعتبار این است که خیرخواه خالصانه و مخلصانه است. توبه نصوح یعنی توبه خالصانه و مخلصانه، توبه ای که تا آن عمق روح انسان توبه کند.

.......................

http://www.tahoorkotob.com/docs/320ef105249.php


نوشته شده در سه‌شنبه ٢۳ شهریور ،۱۳۸٩ساعت ۱٠:٤٥ ‎ق.ظ توسط ن.غ| نظرات ()
طبقه بندی:  

مرجع دریافت قالبها و ابزارهای مذهبی
By Ashoora.ir & Night Skin